Kerstboom

[De Pers, 31 december 2008]

Op onze compound (omsloten woonerf) is de kerstboom gearriveerd. Het is geen naaldboom, maar een lange, magere conifeer. Hij is versierd met een lintje waaraan wat kleine kerstballetjes en ander kerstgrut hangen. En hij heeft natuurlijk lichtjes die aan en uit gaan. Een beetje zielig staat hij daar op de kleine rotonde bij de ingang.

Hoe zou het gegaan zijn? Zijn verschijning drukt op z’n minst lichte weerzin uit voor het kerstgebeuren. Waarschijnlijk vond het management van onze compound dat ze niet achter kon blijven bij de andere compounds in de buurt: die hebben allemaal een flinke naaldboom voor de ingang staan, behangen met kerstballen en de goudgekleurde letters: ‘Merry Christmas’.

Onze kerst-conifeer is in mijn ogen een jammerlijke capitulatie voor de wereldwijde jolly Christmas-manie die evenveel met kerstmis te maken heeft als het voedsel van de Nederlandse afhaalchinees met Chinees eten. Toen we vijf jaar geleden in Shanghai arriveerden, was er nog geen spoor van kerstmis te bekennen. Om wat kerstsfeer op te snuiven ging je naar een van de grote internationale hotels, het Hilton of het Marriott, waar een indrukwekkende kerstboom de lobby sierde en waar zachtjes ‘I’m dreaming of a white Christmas’ door de speakers klonk. Waar je thee dronk uit Engelse kopjes en met poedersuiker bestoven boterkoekjes in de vorm van een ster at.

Die tijden zijn voorgoed voorbij. Nu kun je geen winkel binnenlopen of Santa Claus lacht je toe bij de rekken en de kassa. Het personeel van de wat grotere restaurants en winkels draagt collectief een kerstmuts en in de bazaar van Yu Yuan, in het hart van de oude stad, word je doodgegooid met alle mogelijk kerstversieren: kerstballen in allerhande soorten en maten, sterren, slingers, pieken, rendieren en kerstbomen van zilver- en gouddraad.

Maar terwijl ik daar rondloop en me verbaas over de barrage aan kerstmeuk, zie ik opeens dingen die niet helemaal kloppen. Tussen de rendieren duikt de gouden os op – Chinezen vieren over een paar weken het Jaar van de Os – en naast het gezicht van Santa Claus verschijnt dat van Confucius. Op een en dezelfde poster prijkt naast ‘Merry Christmas’ het karakter Fu (Geluk) dat met Chinees Nieuwjaar overal op de deuren hangt. En ineens begrijp ik het: Chinezen gebruiken kerstmis als grappige opmaat voor het grootste Chinese feest van het jaar. Al die kerstmeuk is over twee jaar totaal versmolten met de parafernalia van het Chinese feest.

Aandoenlijk eigenlijk, onze kerst-conifeer.

[terug naar beginpagina]
[terug naar overzicht columns China]